Rafarta av Per Jan Ingebrigtsen

Ei rett fram historie frå tidlig vikingtid

Rafarta er røva frå Dublin og no ventar ein ublid skjebne henne i Hiortha, som irane kallar Noreg. Men Rafarta er ikkje skjebnetru og trosser alt og alle for å kome seg heim. Frå fyrste side der ho kjem opp på svaberget etter å ha symt frå vikingskipet til slutten på det opne hav er det heile tida ei vill jakt på veg heim. Ho er innom mykje denne ungjenta, så det vert aldri keisamt. For oss frå Rogaland er det gjevt at store deler av handlinga foregår på Karmøy.

Vikingtida var ei hard tid, men det var høvelege folk då og. Boka held litt igjen, ho er ikkje umenneskeleg, men folket i boka er heller ikkje oss frå 2026 i serk og bukse.

Det er skrevet i notid, i presens, dette. Det kler ei heseblesande historie. Boka er som norrøn tekst skal vere, korthogd og handlingsdrevet. Historia tek slutt etter 95 sider, så kjem ein kort faktadel med bilete som greier litt ut om personar, tid og ulike roller i det norrøne samfunnet. Her er og ordforklaringar på ymse ein kan lura på i boka, frå svaberg til grimrune. Delen er nok meir ein smakebit enn eit full måltid, men vert du nyfiken er det mange gode fagbøker frå vikingtida i biblioteket.

Det er mange ulike typar historier som vert fortalt frå norrøn tid, på mange ulike måtar. Denne er ganske tradisjonell, her er eit knippe andre vikinghistorier:

• Historisk teikneserie: https://ungdomsboka.blogspot.com/2025/05/hardrade-bind-1-kongsbroren-av-jan-ove.html
• Manga viking: https://ungdomsboka.blogspot.com/2020/12/ragnarok-1-fenrisulven-av-odin-helgheim.html
• Alternativt Åsgard: https://ungdomsboka.blogspot.com/2019/05/vei-av-sara-b-elfgren-og-karl-johnsson.html
• Alternativt Åsgard II: https://ungdomsboka.blogspot.com/2017/07/magnus-chase-og-gudene-fra-asgard-1.html
• Vikinger på ferd til Afrika: https://ungdomsboka.blogspot.com/2013/09/hardt-er-mitt-lands-lov-av-tore-kvven.html
• Det fyrste vikingangrepet: https://ungdomsboka.blogspot.com/2009/05/hedenske-menn-og-kvinner.html

Her er ungdommen si eiga meining på "Denboka":  https://www.denboka.no/boker/rafarta

Dei er ikkje nådige. Det mest positive er at handlinga er på Karmøy, men få liker korkje nynorsk eller vikingar. 

Bjørn Veen

Gjesdal folkebibliotek

Jeg er Jack av Agnar Lirhus

Les Jack sitt skjebnesvangre døgn.

Jack er en ung mann med et voldsomt sinne. Et sinne mot mobbere, mot alle som har plaget ham særlig hovedmobberen Yama. Jack sin far har også et sinne, et sinne mot en ung gutt som er på helt feil vei i livet.

Faren er politi. Jack kan bli kriminell.

Jack stod lenge alene, men nå er de tre. Ebbe, som passer ryggen hans og Mohi som filmer. Ebbe dukket plutselig opp og slåss med ham når Jack trengte det. Mohi hadde ingen, trengte beskyttelse og hang seg på. Det er de tre mot resten av verden.

Bli med Jack i ett døgn, et døgn som vil avgjøre hans fremtid. Klarer han å legge vekk ydmykelsen og hatet mot Yama og de andre mobberene. eller vil sinne svelge ham?

86 små sider med mye luft og lettlest tekst. Omnipax og Stiftelse LESE vet hva leselei ungdom trenger, og Lirhus leverer.

Jeg likte nok forrige bok litt bedre. «Hjerte hjerte hjerte» https://ungdomsboka.blogspot.com/2024/11/hjerte-hjerte-hjerte-av-agnar-lirhus.html. Korte bøker fungerer aller best med en pågående situasjon, her skjer det for mye i bakgrunnen som tar opp båndbredde. Store følelser er flott, men her balanserer det av og til på grensen til skillingsvise.
Det er kommet mange bøker om ungdom, gutter, og vold. De velger forskjellig innfallsvinkel og fortellerstil, les dem og finn din favoritt

• Alfahann: https://ungdomsboka.blogspot.com/2016/02/alfahann-av-jan.html
  
• Forbanna ungdom: https://ungdomsboka.blogspot.com/2025/11/forbanna-ungdom-av-aon-raza-navqvi.html
  
• Bryne-trilogien: https://ungdomsboka.blogspot.com/2025/10/keisar-augustus-av-peter-f-strassegger.html
  
• Alt jeg skylder deg er juling: https://ungdomsboka.blogspot.com/2019/04/alt-jeg-skylder-deg-er-juling-av-arne.html
  
• Jegeren: https://ungdomsboka.blogspot.com/2022/06/jegeren-av-tor-rsseland.html
  
• Slagside: https://ungdomsboka.blogspot.com/2016/10/slagside-av-heidi-svareid.html

Bjørn Veen
Gjesdal folkebibliotek